Σε οριακή κατάσταση βρίσκονται οι παραγωγοί πατάτας στη βόρεια Ελλάδα, λίγες ημέρες πριν από την έναρξη της νέας σποράς, καθώς σημαντικές ποσότητες της περσινής παραγωγής παραμένουν απούλητες στις αποθήκες. Η πίεση στην αγορά, οι χαμηλές τιμές και η έλλειψη ρευστότητας δημιουργούν, σύμφωνα με τους ίδιους, συνθήκες οικονομικής ασφυξίας ενόψει της νέας καλλιεργητικής περιόδου.

Οι παραγωγοί αποδίδουν την κατάσταση στις μεγάλες εισαγωγές φθηνής πατάτας, που, όπως υποστηρίζουν, γέμισαν την αγορά, οδήγησαν σε πτώση των τιμών και περιόρισαν σημαντικά την εμπορική ζήτηση. Την ίδια ώρα, εκφράζουν παράπονα και για τη στάση του ΥπΑΑΤ, σημειώνοντας ότι μέχρι στιγμής δεν έχει υπάρξει ουσιαστική στήριξη για την καλλιέργεια.

Ο κ. Απόστολος Βέσμελης, παραγωγός και πρόεδρος του Αγροτικού Συλλόγου Κάτω Νευροκοπίου Δράμας, περιγράφει μια ιδιαίτερα δύσκολη εικόνα για την περιοχή. Όπως αναφέρει, μεγάλες ποσότητες περσινής πατάτας παραμένουν στις αποθήκες και, όπως όλα δείχνουν, δεν θα μπορέσουν να διατεθούν στην αγορά. Σύμφωνα με τον ίδιο, η μέση τιμή πώλησης για τις πατάτες της Δράμας διαμορφώθηκε φέτος στα 27 λεπτά το κιλό, επίπεδο που βρίσκεται πολύ χαμηλά σε σχέση με το κόστος παραγωγής.

Ο ίδιος ζητά την καταβολή ενισχύσεων de minimis, τονίζοντας ότι οι παραγωγοί δεν διαθέτουν τα απαραίτητα κεφάλαια για να ξεκινήσουν τη νέα καλλιεργητική περίοδο. Όπως σημειώνει, από τις αρχές Απριλίου θα έπρεπε κανονικά να αρχίσουν οι σπορές στη Δράμα, όμως το κόστος για σπόρους, πετρέλαια, λιπάσματα και τα υπόλοιπα εφόδια είναι υψηλό, ενώ οι παραγωγοί δεν έχουν τη δυνατότητα να το καλύψουν. Προσθέτει ακόμη ότι τα καταστήματα εφοδίων δεν δίνουν πιστώσεις και εκτιμά ότι, αν δεν υπάρξει στήριξη από το ΥπΑΑΤ, θα καταγραφεί μεγάλη μείωση στα καλλιεργούμενα στρέμματα.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και η εικόνα από τις Σέρρες. Ο κ. Βασίλης Μιχτσόγλου, παραγωγός πατάτας και πρόεδρος της Άνω Βροντούς, αναφέρει ότι χιλιάδες τόνοι από την περιοχή παραμένουν απούλητοι, με αποτέλεσμα οι παραγωγοί να βρίσκονται αντιμέτωποι με σοβαρά οικονομικά προβλήματα. Όπως δηλώνει, τουλάχιστον το 50% της περσινής παραγωγής εξακολουθεί να βρίσκεται στις αποθήκες, χωρίς προοπτική διάθεσης, και μεγάλο μέρος αυτής της ποσότητας αναμένεται να καταστραφεί.

Σύμφωνα με τον ίδιο, όσοι παραγωγοί κατάφεραν να πουλήσουν πατάτες, το έκαναν σε τιμές που κυμάνθηκαν από 25 έως 30 λεπτά το κιλό. Ωστόσο, μετά τη ζημιά της περσινής περιόδου, οι περισσότεροι αδυνατούν πλέον να χρηματοδοτήσουν τη νέα σπορά. Όπως επισημαίνει, δεν υπάρχουν χρήματα ούτε για σπόρους ούτε για λιπάσματα ούτε για καύσιμα, τη στιγμή που υπό κανονικές συνθήκες η νέα καλλιεργητική περίοδος θα έπρεπε να ξεκινήσει μετά τα μέσα Απριλίου.

Η πίεση, πάντως, δεν περιορίζεται μόνο στην ελληνική αγορά. Αντίστοιχα προβλήματα καταγράφονται και στην ευρωπαϊκή αγορά πατάτας, όπου η υπερβολική προσφορά έχει οδηγήσει σε μεγάλη συσσώρευση αποθεμάτων και σε έντονη πίεση στις τιμές. Το αποτέλεσμα είναι οι παραγωγοί να δυσκολεύονται όλο και περισσότερο να διαθέσουν το προϊόν τους, την ώρα που το κόστος αποθήκευσης παραμένει υψηλό.

Σύμφωνα με στοιχεία των Ευρωπαίων Καλλιεργητών Πατάτας, NEPG, ο συνολικός όγκος πλεονασμάτων πατάτας στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης φτάνει περίπου τα 3,3 εκατομμύρια τόνους. Στο Βέλγιο παραμένουν σε αποθήκες περίπου 800 χιλιάδες τόνοι, ενώ στη Γαλλία το πλεόνασμα υπολογίζεται σε 1 εκατομμύριο τόνους.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η αποθήκευση καθίσταται ολοένα και πιο ασύμφορη. Καθώς δεν υπάρχουν προς το παρόν ενδείξεις βελτίωσης της αγοράς, παραγωγοί, έμποροι και συνεταιριστικές οργανώσεις αναγκάζονται να σταματήσουν να δαπανούν χρήματα για τη διατήρηση των ποσοτήτων σε ψυκτικές εγκαταστάσεις. Έτσι, μεγάλες ποσότητες πατάτας οδηγούνται τελικά για ζωοτροφή σε εξαιρετικά χαμηλές τιμές, που φτάνουν τα 90 λεπτά ανά 100 κιλά.