Βάσει αρχικού σχεδιασμού της διοίκησης του ΕΛΓΑ, ήταν να γίνει η διασταύρωση με το αρχείο ΟΣΔΕ άμεσα ώστε να προλάβει να βγει η προκαταβολή μέχρι τέλος Οκτωβρίου, αμέσως μετά δηλαδή την παραδοσιακή πληρωμή της βασικής ενίσχυσης 2025. Τα νέα δεδομένα όμως  φέρνουν την προκαταβολή του τσεκ κάποια στιγμή μέσα στο Νοέμβριο και αντίστοιχα αναβάλλουν την πληρωμή της πρώτης δόσης για τους εαρινούς παγετούς το νωρίτερο για τα τέλη Νοεμβρίου.

Γιατί όμως το πράγμα να γίνει έτσι; Ο ΕΛΓΑ αντικειμενικά δεν έχει τη ρευστότητα που είχε τα περασμένα χρόνια. Οι παγετοί αφορούν ζημιές του 2025, η εκτιμητική διαδικασία κάπως άργησε, το ΟΣΔΕ δεν άνοιξε ούτε έκλεισε έγκαιρα ενώ επιπλέον δεν προβλέφθηκαν fast track διαδικασίες για προκαταβολές κατά τα πρότυπα του 2021 παρά τις προφορικές δεσμεύσεις της ηγεσίας του ΥπΑΑΤ -τότε πλήρωσαν προκαταβολές στις 12 Αυγούστου.

Οι επόμενες κινήσεις του ΕΛΓΑ

Για όλους αυτούς τους λόγους, η διοίκηση του Οργανισμού στην ουσία υποχρεώθηκε να περιμένει την πληρωμή της προκαταβολής του τσεκ μέσα στο Νοέμβριο, να κάνει ένα «μάζεμα» με τις εισπράξεις για το 2025, να ολοκληρώσει τη διασταύρωση των πορισμάτων με το αρχείο ΟΣΔΕ 2025 -που αναμένεται να το λάβει τέλη Οκτωβρίου από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, να βγάλει έπειτα το «κοστούμι» και τέλος να δει αν έχει τα ταμειακά διαθέσιμα. Εν συνεχεία η διοίκηση θα αποφασίσει και το ύψος της προκαταβολής, θα την ανακοινώσει και λίγες μέρες μετά θα προβεί στις πιστώσεις. Όλα τα παραπάνω προϋποθέτουν να μην πάει άλλο παραπίσω το χρονοδιάγραμμα του ΟΠΕΚΕΠΕ για την πληρωμή του τσεκ και να δοθεί έγκαιρα το αρχείο με τις 600-640.000 δηλώσεις ΟΣΔΕ στις υπηρεσίες του ΕΛΓΑ.

Αν και είναι νωρίς για να μιλήσει κανείς για τα συνολικά χρήματα που θα απαιτηθούν, καθώς η διασταύρωση των δικαιούχων αποζημίωσης απέχει κοντά ένα μήνα, η πρώτη εικόνα που σχηματίζεται από τα πορίσματα δίνει την εντύπωση πως οι ζημιές είναι μεν σημαντικές αλλά και χαμηλότερες από την καταστροφή του 2021. Τότε καταβλήθηκαν 220 περίπου εκατ. ευρώ σε αποζημιώσεις.

Τί ισχύει με την υποχρέωση εισφοράς

Υπενθυμίζεται πως ο παραγωγός έχει δύο τρόπους να πληρώσει τις εισφορές ΕΛΓΑ. Είτε με παρακράτηση από το τσεκ, είτε με εφάπαξ πληρωμή μέσω 24ψήφιου κωδικού RF. Καθώς δεν έχει ακόμη ενεργοποιηθεί η δυνατότητα πληρωμής της εισφοράς για το 2025 μέσω RF, η μόνη πηγή ρευστότητας του Οργανισμού για το 2025, αποτελεί η παρακράτηση από την προκαταβολή του τσεκ. Να σημειωθεί πως για την λήψη του όποιου ποσοστού της προκαταβολής από τον ΕΛΓΑ, δεν απαιτείται η εμπρόθεσμη καταβολή της ετήσιας εισφοράς, κάτι που αποτελεί προαπαιτούμενο όμως για να πιστωθεί η δεύτερη δόση της εξόφλησης κατά τους πρώτους μήνες του 2026.

Για εξόφληση μονομιάς μιλά ο Ανδριανός

Η γνώση περί οριακής ρευστότητας του ΕΛΓΑ, καθιστά δύσκολη έως ανέφικτη την εφάπαξ εξόφληση 100% ης υπολογιζόμενης βάσει πορίσματος αξίας, εκτός και αν χορηγήσει κάποια ένεση ρευστότητας στον ΕΛΓΑ ο κρατικός προϋπολογισμός, κάτι που για την ώρα δεν φαίνεται πως θα συμβεί. Όπως και να χει, με έγγραφη απάντηση του προς 6 βουλευτές την περασμένη εβδομάδα, ο αρμόδιος υφυπουργός Γιάννης Ανδριανός μίλησε για «προγραμματισμένες πληρωμές» στα τέλη Οκτωβρίου ενώ υπογράμμισε πως σε αντίθεση με άλλες χρονιές, οπότε οι αποζημιώσεις καταβάλλονταν σε τρεις δόσεις (70-20-10) και εξοφλούνταν ως και 17 μήνες μετά το ζημιογόνο αίτιο, πλέον «έχει διασφαλιστεί η εξόφλησή τους σε μία εφάπαξ πληρωμή στο 100% της υπολογιζόμενης βάσει πορίσματος αξίας, σε χρόνο λίγων μηνών μετά το ζημιογόνο αίτιο».