Χθες Τετάρτη 18/12, τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου κατέληξαν σε μια σειρά από άτυπα μέτρα για την προστασία της γεωργίας της ΕΕ μόλις τεθούν σε ισχύ οι συμφωνίες εμπορίου και εταιρικής σχέσης ΕΕ-Mercosur.

Το σχέδιο κανονισμού ορίζει πώς, στο πλαίσιο της εμπορικής συμφωνίας Mercosur, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα μπορούσε να αποφασίσει να αναστείλει προσωρινά τις δασμολογικές προτιμήσεις στις εισαγωγές ορισμένων γεωργικών προϊόντων που θεωρούνται ευαίσθητα (όπως πουλερικά ή βοδινό κρέας) από την Αργεντινή, τη Βραζιλία, την Παραγουάη και την Ουρουγουάη, εάν οι εισαγωγές αυτές θεωρηθούν ότι βλάπτουν τους παραγωγούς της ΕΕ.

Τα σημαντικότερα μέτρα που συμφωνήθηκαν είναι:

1. Μια αύξηση του όγκου εισαγωγών άνω του 8% σε σύγκριση με τον τριετή μέσο όρο θα αποτελούσε απόδειξη σοβαρής ζημίας και θα οδηγούσε σε έρευνα για την αναστολή προτιμησιακών δασμών.
2. Μια μείωση των τιμών άνω του 8% σε σύγκριση με τον τριετή μέσο όρο θα θεωρούνταν επίσης σοβαρή ζημία και θα έδινε λόγο για την έναρξη έρευνας.
3. Η Επιτροπή μπορεί να επεκτείνει το πεδίο εφαρμογής της παρακολούθησής της σε μη ευαίσθητα προϊόντα, κατόπιν αιτήματος του κλάδου της ΕΕ.
4. Οι έρευνες θα πρέπει να ολοκληρώνονται εντός τουλάχιστον 6 μηνών στην περίπτωση μη ευαίσθητων προϊόντων και το συντομότερο δυνατό, αλλά σίγουρα μετά από 3 μήνες στην περίπτωση ευαίσθητων προϊόντων.
5. Για τα ευαίσθητα προϊόντα θα υπάρχει η δυνατότητα λήψης προσωρινών μέτρων, χωρίς καθυστέρηση και εντός 21 ημερών από την κοινοποίηση.
6. Η Επιτροπή θα παρακολουθεί συνεχώς και προληπτικά τις εισαγωγές ευαίσθητων προϊόντων και θα συντάσσει έκθεση παρακολούθησης, τουλάχιστον κάθε 6 μήνες, με αξιολόγηση του αντίκτυπου αυτών των εισαγωγών, και θα υποβάλλει έκθεση στο Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.
7. Η ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ των κρατών μελών και της Επιτροπής θα βελτιωθεί.
8. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εκδώσει δήλωση που θα διασφαλίζει την ισχυρότερη ευθυγράμμιση των προτύπων παραγωγής που εφαρμόζονται στα εισαγόμενα προϊόντα, ιδίως όσον αφορά την καλή μεταχείριση των ζώων και τα φυτοφάρμακα από τις χώρες της Mercosur.

Ο εισηγητής Gabriel Mato (ΕΛΚ, Ισπανία) δήλωσε στη συνέχεια: «Σήμερα, στέλνουμε ένα σαφές μήνυμα: μπορούμε να προχωρήσουμε με τη συμφωνία Mercosur χωρίς να αφήσουμε τους αγρότες μας απροστάτευτους. Συμφωνήσαμε σε έναν ισχυρό, γρήγορο και νομικά ορθό μηχανισμό διασφάλισης που μας επιτρέπει να ανταποκρινόμαστε έγκαιρα στις διαταραχές της αγοράς και παρέχει τη βεβαιότητα που ζητά εδώ και καιρό ο τομέας».

Ο Bernd Lange (Σοσιαλιστές, Γερμανία) , πρόεδρος της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου, δήλωσε: «Έχουμε κάνει ό,τι καλύτερο μπορούσαμε για τον γεωργικό μας τομέα. Μπορούν να είναι σίγουροι ότι οποιαδήποτε πιθανή διαταραχή στην αγορά μας θα εντοπιστεί εγκαίρως και θα αντιμετωπιστεί. Τώρα που όλοι καταλαβαίνουν πώς θα λειτουργήσει αυτό το πρόσθετο δίχτυ ασφαλείας, ο δρόμος είναι ανοιχτός για την έγκριση της απαραίτητης εμπορικής συμφωνίας ΕΕ-Mercosur».

Επόμενα βήματα

Η προσωρινή συμφωνία θα χρειαστεί την επίσημη έγκριση τόσο από το Συμβούλιο όσο και από το Κοινοβούλιο προτού τεθεί σε ισχύ.

Φόντο

Οι διμερείς ρήτρες διασφάλισης πρόκειται να αποτελέσουν μέρος τόσο της Συμφωνίας Εταιρικής Σχέσης ΕΕ-Mercosur όσο και της ενδιάμεσης εμπορικής συμφωνίας ΕΕ-Mercosur. Οι δύο αυτές συμφωνίες πρέπει ακόμη να επικυρωθούν από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, μετά την υπογραφή τους, η οποία αναμένεται αργότερα αυτόν τον μήνα.

Η ΕΕ είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της Mercosur σε αγαθά, με εξαγωγές ύψους 57 δισεκατομμυρίων ευρώ το 2024. Η ΕΕ αντιπροσωπεύει το ένα τέταρτο του συνολικού εμπορίου υπηρεσιών της Mercosur, με τις εξαγωγές της ΕΕ προς την περιοχή να ανέρχονται σε 29 δισεκατομμύρια ευρώ το 2023.